Wednesday, February 18News That You Want to Read

Gujarat

चंदन स्टील के विस्तार प्लान से गुजरात में आर्थिक उछाल या पर्यावरणीय खतरा? Umargam में 72,000 टन स्टेनलेस स्टील उत्पादन बढ़ाने की योजना

चंदन स्टील के विस्तार प्लान से गुजरात में आर्थिक उछाल या पर्यावरणीय खतरा? Umargam में 72,000 टन स्टेनलेस स्टील उत्पादन बढ़ाने की योजना

Gujarat, National, News, Science & Technology
गुजरात के वलसाड जिले के उमरगाम GIDC में स्थित चंदन स्टील लिमिटेड (यूनिट-1) ने अपने सेकेंडरी मेटलर्जिकल स्टेनलेस स्टील बिलेट्स प्लांट के विस्तार के लिए पर्यावरण प्रभाव आकलन (EIA) रिपोर्ट तैयार की है। इस योजना के तहत कंपनी का वार्षिक उत्पादन 60,000 टन प्रति वर्ष से बढ़ाकर 72,000 टन प्रति वर्ष किया जाना है। इस परियोजना की कुल लागत ₹82 करोड़ है और इसे केंद्रीय पर्यावरण मंत्रालय की मंज़ूरी की ज़रूरत है, क्योंकि यह गुजरात-महाराष्ट्र की अंतर्राज्यीय सीमा के 5 किमी के भीतर आता है। इस विस्तार से आर्थिक लाभ तो मिलेगा ही, लेकिन पर्यावरणीय चिंताएँ भी बढ़ सकती हैं। आइए जानते हैं इस प्लान के अच्छे और बुरे पहलुओं के बारे में। परियोजना की मुख्य जानकारी चंदन स्टील का प्लांट प्लॉट नंबर 32, 33B, 34, 35 और 36 पर 17,012 वर्ग मीटर (1.7012 हेक्टेयर) क्षेत्र में फैला हुआ है। विस्तार के बाद उत्पादन में 12,000 ...
માટીમાંથી નેનોટેકનો ચમત્કાર: IIT ગાંધીનગરની ટીમે ‘લેબ-ઓન-અ-ચિપ’ ટેકનોલોજીની નવી વ્યાખ્યા લખી

માટીમાંથી નેનોટેકનો ચમત્કાર: IIT ગાંધીનગરની ટીમે ‘લેબ-ઓન-અ-ચિપ’ ટેકનોલોજીની નવી વ્યાખ્યા લખી

Gujarat, National, News, Science & Technology
શું તમે ક્યારેય વિચાર્યું છે કે એક એવી નાની ચિપ હોય, જે તમારી આંગળીના ટેરવે ફિટ થઈ જાય અને રોગચિહ્ન શોધી શકે, પાણી શુદ્ધ કરી શકે કે નાનો સેન્સર પાવર આપી શકે? આ સ્વપ્નને હકીકતમાં ફેરવવા માટે IIT ગાંધીનગરના વૈજ્ઞાનિકોએ એક અનોખો પ્રયાસ કર્યો છે. IITGNની ટીમે તાઇવાન, પોર્ટુગલ અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સના સંશોધકો સાથે મળી “વર્મીક્યુલાઇટ” માટી આધારિત અતિ-પાતળા નેનોપટલનું એન્જિનિયરિંગ કર્યું છે, જે ખારા વાતાવરણમાં પણ આયનોની ગતિને વિદ્યુત રીતે નિયંત્રિત કરી શકે છે. આ સિદ્ધિને તાજેતરમાં Nature Communications જર્નલમાં પ્રકાશિત કરવામાં આવી છે. પ્રોફેસર ગોપીનાથન કેલોનની આગેવાની હેઠળની ટીમે આ કુદરતી માટીના સ્તરો વચ્ચેનું અંતર માત્ર 3-5 એંગસ્ટ્રોમ સુધી ટ્યુન કર્યું — એટલે કે મીટરના દસ અબજમા ભાગ જેટલું! આટલી નાની ચેનલોમાં, વિદ્યુત ક્ષેત્રો ઓવરલેપ થઈ જાય છે, જેના કારણે ખારા પરિસ્થિતિઓમાં પણ આયન ગતિ પર સંપ...
ટેકનોલોજીની તિજોરી ખૂલી! ભારતને મળ્યા 9 ‘ખજાનાના કેન્દ્રો’: ક્રિટિકલ મિનરલ્સમાં વિશ્વગુરુ બનવાનો માસ્ટરપ્લાન!

ટેકનોલોજીની તિજોરી ખૂલી! ભારતને મળ્યા 9 ‘ખજાનાના કેન્દ્રો’: ક્રિટિકલ મિનરલ્સમાં વિશ્વગુરુ બનવાનો માસ્ટરપ્લાન!

Gujarat, National, News, Science & Technology
'વિકાસની વાટ'માં. આત્મનિર્ભર ભારતના સપનાને સાકાર કરતી એક સૌથી મોટી અને મહત્ત્વપૂર્ણ અપડેટ સામે આવી છે. ઇલેક્ટ્રિક કાર હોય, સ્માર્ટફોન હોય કે પછી ડિફેન્સ ટેકનોલોજી, આ તમામનું ભવિષ્ય જેના પર ટકેલું છે, તે છે - ક્રિટિકલ મિનરલ્સ! આ જ ક્રિટિકલ મિનરલ્સની આખી સપ્લાય ચેઇનને મજબૂત કરવા માટે ખાણ મંત્રાલયે એક ઐતિહાસિક નિર્ણય લીધો છે. રાષ્ટ્રીય મહત્વપૂર્ણ ખનીજ મિશન (NCMM) હેઠળ ભારતના 9 શ્રેષ્ઠ સંસ્થાઓને 'ઉત્કૃષ્ટતા કેન્દ્રો' (CoEs) તરીકે માન્યતા આપવામાં આવી છે. ક્રિટિકલ મિનરલ્સ શા માટે 'ક્રિટિકલ' છે? આ ખનીજો સામાન્ય નથી, તે દેશની આર્થિક સુરક્ષા અને વ્યૂહાત્મક સ્વાયત્તતા માટે અનિવાર્ય છે. સ્વચ્છ ઊર્જા: લિથિયમ, કોબાલ્ટ – ઇલેક્ટ્રિક વાહનોની બેટરી અને ઊર્જા સંગ્રહ પ્રણાલી માટે. હાઇ-ટેક સેક્ટર્સ: સેમિકન્ડક્ટર્સ, ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને સ્પેસ ટેકનોલોજી. સંરક્ષણ: મિસાઈલ સિસ્ટમ્સ અને અત્યાધુનિક સંરક્...
દિવાળીની અનોખી ઉજવણી: ‘અર્ધ લશ્કર સંગઠન સાઉથ ગુજરાત’ દ્વારા જવાનો અને વીર નારીઓનું સન્માન, વાપીના દાતાઓએ ભેટ આપી વધાર્યો ઉત્સાહ

દિવાળીની અનોખી ઉજવણી: ‘અર્ધ લશ્કર સંગઠન સાઉથ ગુજરાત’ દ્વારા જવાનો અને વીર નારીઓનું સન્માન, વાપીના દાતાઓએ ભેટ આપી વધાર્યો ઉત્સાહ

Gujarat, National
દિવાળી અને નવા વર્ષના પાવન અવસર પર, અર્ધ લશ્કર સંગઠન સાઉથ ગુજરાત દ્વારા દેશની રક્ષા કરનાર જવાનો અને શહીદ થયેલા જવાનોના પરિવારજનો એટલે કે વીર નારીઓ માટે એક સન્માન અને શુભકામના કાર્યક્રમનું આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. દેશભક્તિના રંગે રંગાયેલા આ કાર્યક્રમમાં, જવાનો અને વીર નારીઓને પ્રતિ વર્ષની જેમ આ વર્ષે પણ મીઠાઈ, સાડી અને રોકડ રકમનું કવર ભેટ આપીને સન્માનિત કરવામાં આવ્યા હતા. આ ભવ્ય આયોજનમાં વાપીથી સંજય શિંદે પરિવાર, અશ્વિની રાણે માયા તાઈ અને હરીશ આર્ટ તરફથી દિવાળીની ખાસ ગિફ્ટ્સ આપવામાં આવી હતી. દાતાશ્રીઓએ જવાનો અને વીર નારીઓ સાથે મળીને દિવાળીની ઉજવણી કરી હતી, જેનાથી સૌના ઉત્સાહમાં વધારો થયો હતો. આ પ્રસંગે સૈનિકો અને મહિલાઓ તાળીઓ પાડીને અને નૃત્ય કરીને આ શુભ અવસરને આનંદથી વધાવ્યો હતો. મહિલાઓ ત્રિરંગાના રંગોવાળી ખાસ સાડીઓ (કેસરી, સફેદ અને લીલા રંગની બોર્ડર) પહેરી ઉપસ્થિત રહી હતી. અર્ધ...
બ્રહ્માકુમારીઝનો ઐતિહાસિક સંકલ્પ: ગુજરાત કરશે ‘વિશ્વ શાંતિદાન’! કિલ્લા પારડીમાં ‘બિલિયન મિનિટ ઓફ પીસ અપીલ’ પ્રોજેક્ટનું ભવ્ય લોન્ચિંગ

બ્રહ્માકુમારીઝનો ઐતિહાસિક સંકલ્પ: ગુજરાત કરશે ‘વિશ્વ શાંતિદાન’! કિલ્લા પારડીમાં ‘બિલિયન મિનિટ ઓફ પીસ અપીલ’ પ્રોજેક્ટનું ભવ્ય લોન્ચિંગ

Gujarat
બ્રહ્માકુમારીઝ ગુજરાતની ડાયમંડ જુબેલી ઉજવણી: 100 કરોડ મિનિટના શાંતિદાનનું લક્ષ્ય અમદાવાદ/કિલ્લા પારડી: બ્રહ્માકુમારીઝ ગુજરાત દ્વારા આધ્યાત્મિક સેવાની 60 વર્ષની સુવર્ણ યાત્રા પૂર્ણ થઈ રહી છે, જેના ભાગરૂપે વર્ષ 2025ને ‘ડાયમંડ જુબેલી વર્ષ’ તરીકે ઉજવવામાં આવી રહ્યું છે. આ ઐતિહાસિક અવસરે સંસ્થાએ વિશ્વ કલ્યાણ માટે એક મહત્વાકાંક્ષી પ્રોજેક્ટનું લોન્ચિંગ કર્યો છે. ‘બિલિયન મિનિટ ઓફ પીસ અપીલ’ (Billion Minutes of Peace Appeal) નામનો આ પ્રોજેક્ટ ૧૦૦ કરોડ (એક બિલિયન) વિશ્વ શાંતિદાનની મિનિટો એકત્રિત કરવાના વિશાળ લક્ષ સાથે શરૂ કરવામાં આવ્યો છે. આ પ્રોજેક્ટનું ભવ્ય લોન્ચિંગ અમદાવાદની સાથે દક્ષિણ ગુજરાતના કિલ્લા પારડી ખાતેના બ્રહ્માકુમારીઝના પારસમણી હોલમાં કરવામાં આવ્યું હતું. શાંતિ માટે 5 મિનિટનું દૈનિક યોગદાન: આ પ્રોજેક્ટ અંતર્ગત, 24 ઓક્ટોબરથી 21 ડિસેમ્બર 2025 સુધી વિશ્વ શાંતિ માટે ખાસ પ્...
બ્લેક હોલનો અજોડ કમાલ! તારાનો જન્મ અટકાવી આકાશગંગાઓને આપે છે નવો આકાર!

બ્લેક હોલનો અજોડ કમાલ! તારાનો જન્મ અટકાવી આકાશગંગાઓને આપે છે નવો આકાર!

Gujarat, National, News, Science & Technology
ભારતીય ખગોળશાસ્ત્રીઓની અદભૂત શોધે બ્રહ્માંડના રહસ્યોના નવા દ્વાર ખોલ્યા   "બ્રહ્માંડ… જ્યાં દરેક પળે કંઈક અદ્ભુત બને છે! પરંતુ તમે ક્યારેય વિચાર્યું છે કે બ્લેક હોલ – જે બધું ગળી જાય છે – તે આપણી ગેલેક્સીનો સ્વરૂપ પણ નક્કી કરી શકે? ભારતીય ખગોળશાસ્ત્રીઓએ એવી જ એક જાણકારી આપી છે, જે આપણું બ્રહ્માંડ જોવાનું દ્રષ્ટિકોણ બદલાવી શકે છે!" "Indian Institute of Astrophysicsના વૈજ્ઞાનિકોએ એક અદ્ભુત અભ્યાસ કર્યો છે. તેમનું કહેવું છે કે આકાશગંગાના કેન્દ્રમાં રહેલા બ્લેક હોલ તારાઓના જન્મને અટકાવે છે! હા, બિલકુલ સાચું સાંભળ્યું તમે – બ્લેક હોલ માત્ર વિનાશક નથી, તે તારાઓની સર્જન પ્રક્રિયા પર પણ નિયંત્રણ રાખે છે!" "500થી વધુ સક્રિય ગેલેક્સી ન્યુક્લિયસના અભ્યાસ પરથી જાણવા મળ્યું કે બ્લેક હોલમાંથી નીકળતા તેજસ્વી વિકિરણ અને શક્તિશાળી જેટ્સ એટલા પ્રબળ હોય છે કે આસપાસનો ગેસ બહાર ધકેલી દે છે." હવે, જ...
ગુજરાતના ઔદ્યોગિક હબ્સ પ્રદૂષણની ગંભીર ઝપેટમાં: નંદેસરીમાં AQI 300ને પાર, વાપીમાં પણ ચિંતાજનક સ્થિતિ!

ગુજરાતના ઔદ્યોગિક હબ્સ પ્રદૂષણની ગંભીર ઝપેટમાં: નંદેસરીમાં AQI 300ને પાર, વાપીમાં પણ ચિંતાજનક સ્થિતિ!

Gujarat, National, News, Science & Technology
હવાનું પ્રદૂષણ: ગુજરાતના શહેરોમાં ચમકારો અને ચેતવણીની સાથેની કથા! 22 ઓક્ટોબર, 2025ની સાંજે 7:42 PM IST સમયે, ગુજરાતના શહેરોમાં હવાની ગુણવત્તા (AQI)ની સ્થિતિ એક રંગીન ચિત્ર રજૂ કરે છે—જ્યાં આશાની કિરણો અને ચિંતાના વાદળો એકસાથે ફેલાયેલા છે! છેલ્લા ચાર દિવસના ડેટા (18 ઓક્ટોબરથી 22 ઓક્ટોબર) પર નજર કરીએ તો, વાપી, અંકલેશ્વર, અમદાવાદ, સુરત, અને વટવા જેવા શહેરોમાં હવાનું પ્રદૂષણ એક સાહસિક કથા જેવું બની રહ્યું છે.   22 ઓક્ટોબરે વાપીનો AQI 118 (મોડરેટ) પર આવી, જે 21 ઓક્ટોબરના 255 (ખરાબ)થી નોંધપાત્ર સુધારો દર્શાવે છે—જાણે પ્રકૃતિએ શ્વાસ લેવાની છૂટ આપી! અમદાવાદ 139 (મોડરેટ) પર સ્થિર થયું, જે 21 ઓક્ટોબરના 192થી થોડું સારું છે. સુરત (157) અને વટવા (103) પણ મોડરેટ શ્રેણીમાં રહીને લોકોને રાહત આપી રહ્યા છે. આ સુધારો પ્રદૂષણ નિયંત્રણના પ્રયાસોની ઝલક જરૂર બતાવે છે. પરંતુ, અંકલેશ્વર માટે 22 ઓ...
કોચીન શિપયાર્ડ ખાતે ભારતીય નૌસેનાનું ‘મગદલા’ જહાજ લોન્ચ: આત્મનિર્ભરતા તરફ વધુ એક મજબૂત પગલું

કોચીન શિપયાર્ડ ખાતે ભારતીય નૌસેનાનું ‘મગદલા’ જહાજ લોન્ચ: આત્મનિર્ભરતા તરફ વધુ એક મજબૂત પગલું

Gujarat, National, News, Science & Technology
સબમરીન વિરોધી યુદ્ધ જહાજ (ASW SWC) શ્રેણીનું 6ઠ્ઠું જહાજ 'BY 528 MAGDALA' જળમાં ઉતારાયું ભારતીય નૌસેનાની Anti-Submarine Warfare Shallow Water Crafts(ASW SWC) શ્રેણીનું છઠ્ઠું જહાજ 'BY 528 MAGDALA' 18મી ઓક્ટોબરના Cochin Shipyard Limited (CSL), કોચી ખાતે સફળતાપૂર્વક લોન્ચ કરવામાં આવ્યું. Advertisement નૌકાદળની ગૌરવશાળી દરિયાઈ પરંપરા મુજબ, આ જહાજનું જલાવતરણ શ્રીમતી રેણુ રાજારામ દ્વારા વાઇસ એડમિરલ રાજારામ સ્વામીનાથન, ચીફ ઑફ મટિરિયલ (CWP&A), તેમજ ભારતીય નૌસેના અને CSLના વરિષ્ઠ અધિકારીઓની હાજરીમાં સંપન્ન થયું હતું. સંપૂર્ણ સ્વદેશી ડિઝાઇન અને નિર્માણ: કોચીન શિપયાર્ડ લિમિટેડ (CSL) દ્વારા સ્વદેશી રીતે ડિઝાઇન અને નિર્મિત કરાયેલ આ જહાજ, આઠ ASW SWC જહાજોની શ્રેણીનો ભાગ છે. આ શ્રેણીના પ્રથમ જહાજની ડિલિવરી ઑક્ટોબર 2025 ના અંત સુધીમાં પ્રસ્તાવિત છે. Advertisement આ ASW શેલો વોટર ક્...
WHO અને INDIA-AI ની મોટી ભાગીદારી: સ્વાસ્થ્ય ક્ષેત્રે AI ના સફળ મોડેલો પર Casebook તૈયાર કરાશે; ગ્લોબલ સાઉથ માટે મહત્ત્વપૂર્ણ પહેલ

WHO અને INDIA-AI ની મોટી ભાગીદારી: સ્વાસ્થ્ય ક્ષેત્રે AI ના સફળ મોડેલો પર Casebook તૈયાર કરાશે; ગ્લોબલ સાઉથ માટે મહત્ત્વપૂર્ણ પહેલ

Gujarat, National, News, Science & Technology
ભારત અને વિશ્વ આરોગ્ય સંસ્થા દ્વારા AI ની વાસ્તવિક સફળતાઓને વિશ્વ સમક્ષ લાવવાનો પ્રયાસ ભારત સરકારના ઇલેક્ટ્રોનિક્સ અને ઇન્ફોર્મેશન ટેકનોલોજી મંત્રાલય હેઠળના ઇન્ડિયા-એઆઈ મિશન દ્વારા વિશ્વ આરોગ્ય સંસ્થા (WHO)ના સહયોગથી સ્વાસ્થ્ય પ્રણાલીઓમાં આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI)ના પ્રભાવશાળી અને સ્કેલેબલ (માપનીય) ઉપયોગોને પ્રકાશિત કરવા માટે એક વૈશ્વિક આહ્વાન કરવામાં આવ્યું છે. Advertisement આ પહેલનો ઉદ્દેશ્ય 'ગ્લોબલ સાઉથમાં AI હેલ્થ યુઝ કેસો પર કેસબુક' તૈયાર કરવાનો છે. આ કેસબુકમાં પસંદગીની એન્ટ્રીઝને એક અધ્યાય લખવા માટે આમંત્રિત કરવામાં આવશે, જેનું વિમોચન ફેબ્રુઆરીમાં નવી દિલ્હી ખાતે યોજાનારી India–AI Impact Summit 2026 માં કરવામાં આવશે. નીતિ નિર્માતાઓ માટે માર્ગદર્શક: ઇન્ડિયા-AI અને WHO દ્વારા સંયુક્ત રીતે વિકસાવવામાં આવી રહેલી આ કેસબુક, નીતિ નિર્માતાઓ, સંશોધકો અને ઇનોવેટર્સ માટે એક ...
ભારતની મોટી સિદ્ધિ! પ્રથમ સ્વદેશી એન્ટિબાયોટિક ‘Nafithromycin’ વિકસાવ્યું, કેન્સર અને ડાયાબિટીસના દર્દીઓ માટે અત્યંત અસરકારક

ભારતની મોટી સિદ્ધિ! પ્રથમ સ્વદેશી એન્ટિબાયોટિક ‘Nafithromycin’ વિકસાવ્યું, કેન્સર અને ડાયાબિટીસના દર્દીઓ માટે અત્યંત અસરકારક

Gujarat, National, News, Science & Technology
વૉકહાર્ટના સહયોગથી DBT દ્વારા સંશોધન: ઉદ્યોગ-શિક્ષણ જગતની ભાગીદારીનું સફળ ઉદાહરણ Advertisement હિમોફિલિયાની જીન થેરાપીનું પ્રથમ સ્વદેશી ક્લિનિકલ ટ્રાયલ પણ સફળ કેન્દ્રીય વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજી રાજ્ય મંત્રી (સ્વતંત્ર પ્રભાર), ડૉ. જિતેન્દ્ર સિંહે એક મોટી જાહેરાત કરતા જણાવ્યું કે ભારતે પોતાની પ્રથમ સ્વદેશી એન્ટિબાયોટિક "નેફિથ્રોમાઇસિન"/ Nafithromycin વિકસાવી છે. આ એન્ટિબાયોટિક પ્રતિરોધક શ્વસન ચેપ સામે અત્યંત અસરકારક છે અને ખાસ કરીને કેન્સરના દર્દીઓ તથા અનિયંત્રિત ડાયાબિટીસવાળા લોકો માટે ખૂબ ઉપયોગી સાબિત થશે. ડૉ. સિંહે કહ્યું કે આ અણુ સંપૂર્ણપણે ભારતમાં જ કલ્પના કરાયેલો, વિકસાવેલો અને ક્લિનિકલી પ્રમાણિત થયેલો પ્રથમ અણુ છે, જે દવાના ક્ષેત્રમાં 'આત્મનિર્ભરતા' તરફનું એક મહત્ત્વપૂર્ણ પગલું છે. સરકારી-ખાનગી ક્ષેત્રનો સફળ સહયોગ: આ એન્ટિબાયોટિક ભારત સરકારના જૈવ તકનીકી વિભાગ (DBT) દ્વારા જાણ...